grudzień 2025

Wizja artystyczna przelotu sondy JUICE nad Jowiszem
Ze świata

Sonda JUICE wykrywa cząsteczki organiczne w pasie planetoid

Nieoczekiwane odkrycie w drodze do Gazowego Giganta Choć głównym celem europejskiej misji JUICE (Jupiter Icy Moons Explorer) są lodowe księżyce Jowisza – Europa, Ganimedes i Kallisto – to właśnie nadesłane pod koniec 2025 roku dane z przelotu przez pas planetoid wywołały poruszenie w środowisku naukowym. Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) poinformowała, że instrumenty sondy, pierwotnie skalibrowane […]

Sonda JUICE wykrywa cząsteczki organiczne w pasie planetoid Przeczytaj wpis »

Egzoplaneta GJ 367b
Ze świata

Pierwszy dowód na pole magnetyczne planety wielkości Ziemi

Przełom w astrobiologii: Czy pole magnetyczne to standard w kosmosie? Jedną z największych zagadek współczesnej astronomii jest pytanie o to, dlaczego niektóre planety zachowują swoją atmosferę i szansę na życie, a inne zamieniają się w jałowe pustynie. Kluczem do tej zagadki na Ziemi jest nasze pole magnetyczne – niewidzialna tarcza, która odchyla wiatr słoneczny. Pod

Pierwszy dowód na pole magnetyczne planety wielkości Ziemi Przeczytaj wpis »

Ze świata

Astronomowie odkryli najszybciej wirującego białego karła

Przełom w badaniach nad ewolucją gwiazd: Rekord prędkości pobity W świecie astronomii białe karły są znane jako gęste, wypalone jądra gwiazd podobnych do Słońca. Choć kojarzą się ze spokojną emeryturą gwiazdy, najnowsze odkrycie opublikowane na łamach prestiżowych serwisów naukowych rzuca zupełnie nowe światło na ich dynamikę. Międzynarodowy zespół astronomów, korzystając z danych z Gemini Observatory

Astronomowie odkryli najszybciej wirującego białego karła Przeczytaj wpis »

Kopuła Obserwatorium im. Very Rubin na szczycie Cerro Pachón w Chile o zachodzie słońca
Ze świata

Obserwatorium im. Very Rubin przesyła pierwsze „inżynieryjne” światło

Era kina poklatkowego Wszechświata właśnie się dzieje 27 grudnia 2025 roku zapisze się w kalendarzach astronomicznych jako dzień, w którym cyfrowe oko ludzkości po raz pierwszy spojrzało w niebo z pełną mocą. Z Cerro Pachón w chilijskich Andach dotarły do nas pierwsze obrazy testowe (tzw. First Light) wykonane przez teleskop Simonyi Survey w Obserwatorium im.

Obserwatorium im. Very Rubin przesyła pierwsze „inżynieryjne” światło Przeczytaj wpis »

Ze świata

Teleskop Euclid Odkrył „Widmo” w naszej kosmicznej okolicy

Podczas gdy my rozpakowywaliśmy prezenty, astronomowie z Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) odpakowali dane, na które czekali od lat. Kosmiczny teleskop Euclid przesłał na Ziemię najbardziej szczegółową mapę obiektu, który teoretycznie nie powinien istnieć. Mowa o galaktyce „Widmo” (The Phantom) – strukturze o masie Drogi Mlecznej, która jednak niemal nie posiada gwiazd. To odkrycie to prawdziwy

Teleskop Euclid Odkrył „Widmo” w naszej kosmicznej okolicy Przeczytaj wpis »

Ze świata

Załoga Artemis II zakończyła kluczową symulację startu

Podczas gdy większość z nas zajęta była przedświątecznymi przygotowaniami, w Centrum Kosmicznym im. Kennedy’ego na Florydzie ważyły się losy najważniejszej misji załogowej od pół wieku. NASA potwierdziła właśnie, że 22 grudnia 2025 roku astronauci misji Artemis II oraz kontrola naziemna z sukcesem zakończyli generalną próbę symulowanego odliczania. To był jeden z ostatnich, krytycznych sprawdzianów przed

Załoga Artemis II zakończyła kluczową symulację startu Przeczytaj wpis »

Sonda Solar Orbiter na tle Słońca
Ze świata

Solar Orbiter wykonał pierwszą mapę magnetyczną biegunów słonecznych

Przez dekady astronomowie patrzyli na naszą gwiazdę niemal wyłącznie z boku, z płaszczyzny ekliptyki, pozostawiając bieguny Słońca jako wielką niewiadomą. To się właśnie zmieniło. Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) opublikowała wczoraj pierwsze w historii, szczegółowe mapy pola magnetycznego obszarów polarnych Słońca, wykonane przez sondę Solar Orbiter. Dane te mogą wreszcie wyjaśnić zagadkę 11-letniego cyklu aktywności naszej

Solar Orbiter wykonał pierwszą mapę magnetyczną biegunów słonecznych Przeczytaj wpis »

Ze świata

Pierwsza gwiazda podwójna odkryta w „strefie śmierci”

Astronomowie korzystający z teleskopów Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO) dokonali historycznego odkrycia w samym centrum naszej Galaktyki. Po raz pierwszy w historii udało się zidentyfikować układ podwójny gwiazd krążący niebezpiecznie blisko supermasywnej czarnej dziury Sagittarius A*. To znalezisko, które może zmienić nasze rozumienie grawitacji i ewolucji gwiazd w ekstremalnych warunkach. Wydawałoby się, że bezpośrednie sąsiedztwo supermasywnej

Pierwsza gwiazda podwójna odkryta w „strefie śmierci” Przeczytaj wpis »

Ze świata

James Webb odnajduje ślady „Gwiezdnych Potworów” w kosmicznym świcie

Wykorzystując niespotykaną czułość Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba (JWST), międzynarodowy zespół astronomów natrafił na chemiczne odciski palców gigantycznych, pierwotnych gwiazd. Obiekty te, nazywane supermasywnymi gwiazdami, mogły być nawet 10 000 razy masywniejsze od naszego Słońca i stanowiły fundamenty pod budowę pierwszych galaktyk. Zagadka gromad kulistych rozwiązana? Od dekad astronomowie głowili się nad zagadką gromad kulistych –

James Webb odnajduje ślady „Gwiezdnych Potworów” w kosmicznym świcie Przeczytaj wpis »

Wydarzenia lokalne, Ze świata

Planetoida Wolszczan: Kosmiczny hołd i polskie sukcesy w nauce obywatelskiej

W grudniu 2025 roku Międzynarodowa Unia Astronomiczna (IAU) oficjalnie ogłosiła nadanie nazwy nowej planetoidzie. Obiekt o numerze katalogowym (805997), krążący w pasie planetoid między Marsem a Jowiszem, otrzymał nazwę Wolszczan. Jest to wyjątkowe wyróżnienie dla profesora Aleksandra Wolszczana, polskiego radioastronoma, który na zawsze zmienił nasze postrzeganie Wszechświata, odkrywając pierwsze planety poza Układem Słonecznym. Odkrycie w

Planetoida Wolszczan: Kosmiczny hołd i polskie sukcesy w nauce obywatelskiej Przeczytaj wpis »

Przewijanie do góry